Chủ Nhật, ngày 16 tháng 12 năm 2018        
     
 
   Mỹ thuật
  Bản in |  Gửi email    Cập nhật ngày:  16/11/2018  
  ĐỘC ĐÁO TRANH VỎ TRÀM  
   Sinh ra và lớn lên trong gia đình có truyền thống làm nghề mộc nhưng ông Lê Văn Nghĩa (Bảy Nghĩa) ở ấp Hưng Lợi Đông, xã Long Hưng B, huyện Lấp Vò, Đồng Tháp lại có niềm đam mê mỹ thuật và hội họa.  
 
 

Image (2).jpg

 


         

          Thời còn trẻ, ông là tác giả những dụng cụ nông nghiệp mi ni như cây cày, cây bừa, bông trục, cái nơm, lọp, lờ, chiếc giỏ đựng cá, chiếc nọc cấy lúa…để các thầy cô trưng bày trong tủ học cụ của một số trường học ở địa phương. Năng khiếu hội họa của ông được phát huy trong những năm đầu thập niên 80, khi ông công tác tại Ban Tuyên huấn Phòng Chính trị Tỉnh đội Đồng Tháp.

           Ông sở trường tranh sơn dầu, nhưng thời đó (năm 1982) thị trường sơn rất hiếm vì vậy các chân dung anh hùng liệt sĩ, anh hùng quân đội được ông thực hiện bằng sơn Tây, sơn men…phục vụ công tác đền ơn đáp nghĩa cho cơ quan, đơn vị. Ông cũng có làm một số tranh nổi trên lụa để cơ quan tặng cho các huyện, thị trang trí hội trường trong các dịp lễ lớn hay những sự kiện trọng đại của đất nước.

            Mặc dù ông Bảy Nghĩa không học qua trường lớp hội họa nào, nhưng với năng khiếu sẵn có và lòng đam mê tìm tòi, học hỏi, đến nay ông đã góp phần phát triển dòng tranh làm bằng vỏ tràm, một sản vật có sẵn ở địa phương và là loại hình nghệ thuật ít người quan tâm theo đuổi. Tranh làm thủ công với chất liệu chính là vỏ tràm thiên nhiên, nhưng tranh ông Bảy Nghĩa rất sống động, chúng tôi rất ấn tượng và nhiều cảm xúc khi thưởng ngoạn những tranh chân dung ông bài trí tại nhà như tranh cố đại tướng Võ Nguyên Giáp, cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn, nhạc sĩ Văn Cao…

            Tràm là loại cây lâu năm, bao bọc bằng nhiều lớp vỏ mỏng xếp chồng lên nhau, càng vào sâu trong thân, màu càng nhạt. Tràm càng lớn, lớp vỏ càng dày, màu sắc càng đa dạng…trắng, vàng, vàng đậm, vàng nhạt, xanh rêu. Riêng màu nâu cũng biến đổi nâu đất, nâu nhạt, có khi đậm như màu cà phê… Ông Bảy Nghĩa cho biết, xé dán là công đoạn chính của nghệ thuật tranh vỏ tràm, nhưng việc chọn màu sắc nguyên liệu sao cho phù hợp với nội dung chủ đề thì sự cảm nhận bằng mắt của tác giả mới là yếu tố then chốt, mới là “hồn” của tác phẩm.

            Với người họa sĩ nhiều kinh nghiệm sẽ không khó để phân biệt loại vỏ nào mang màu sắc cố định và loại vỏ nào dễ biến dạng khi gặp tác động bên ngoài. Vỏ tràm vốn đa dạng, vỏ non, vỏ già, vỏ cây đứng hay vỏ cây đã đốn, vỏ nằm gần trong thân hay vỏ nằm bên ngoài. Có khi suốt 3, 4 ngày lang thang trong các vườn tràm, thơ thẩn tại các vựa bán cừ tràm ở địa phương ông vẫn chưa tìm được mẫu vỏ vừa ý bởi miệt Long Hưng B này đâu phải xứ sở của tràm! Ông Bảy Nghĩa cười hiền.

            Nhìn ông Bảy Nghĩa tỉ mỉ xé dán từng miếng vỏ tràm nho nhỏ mong manh, đắn đo trong từng chi tiết nhỏ của tác phẩm, chúng tôi mới thấy sự kiên trì và lòng đam mê của tác giả.

        Tranh của ông Bảy Nghĩa không hề dùng hóa chất nào để bảo quản. Các nguyên liệu phụ trợ cho kết dính và phủ bề mặt là loại hồ truyền thống dễ dàng pha chế tại gia đình, đó là những nguyên liệu hoàn toàn thân thiện với con người. Tranh lại được bao bọc trong môi trường kín, tránh sự xâm hại của nấm mốc, côn trùng nên tuổi thọ được gia tăng.

        Ông Bảy Nghĩa đang trong bước đầu thể nghiệm loại hình tranh lá sen, một sản vật phong phú được thiên nhiên hào phóng ban tặng cho quê hương Đồng Tháp. Đây là đề tài khá phức tạp, nhưng với quyết tâm và nghị lực sáng tạo, sẽ là động lực giúp lão nghệ nhân gần kề ngưỡng “cổ lai hy” này thỏa mãn lòng đam mê nghệ thuật trong những năm tháng cuối đời.

        Hiện nay ở tỉnh nhà, loại hình nghệ thuật này còn mờ nhạt, còn mang tính địa phương chưa có chỗ đứng nhất định trong không gian vốn chật chội của nghệ thuật, chưa tạo được bước đột phá trong giới và cộng đồng. Tranh vỏ tràm và các sản phẩm nghệ thuật khác đậm đà bản sắc dân tộc, mang phong cách dân gian cần phát huy nhất là trong thời kỳ phát triển và hội nhập.

        Đồng Tháp Mười - Tràm Chim - Gáo Giồng - Xẻo Quýt… với cảnh quan phong phú, nguồn nguyên liệu dồi dào, sẽ không khó để tranh nghệ thuật vỏ tràm (cùng với các dòng tranh bằng các loại nguyên liệu có sẵn trong thiên nhiên như: lá cây, lá sen, vỏ bắp, hoa vải…) thực sự là sản phẩm hấp dẫn, thu hút người thực hiện lẫn khách tham quan. Sao cho mỗi khi nhắc đến Đồng Tháp người ta liên tưởng đến tranh vỏ tràm, thấy tranh vỏ tràm ai cũng biết là sản phẩm của Đồng Tháp. Như dư ảnh dòng tranh Đông Hồ, đặc sản danh giá một thời trên quê hương Kinh Bắc, đến nay còn chưa phai nhạt trong tâm tưởng người hâm mộ gần xa.

       Hy vọng trong tương lai gần, tranh vỏ tràm, tranh lá sen Đồng Tháp sẽ là sản phẩm du lịch chủ đạo trong hành trình quảng bá “Đồng Tháp - Đất Sen hồng”.

 

                                                                                                                 

                                                                                                                   Trần Tấn Thảo

 

 

             

 

 
     
  Cộng tác viên ( BÁO VNĐT)  
  Về đầu trang 

Ý kiến bạn đọc
 Gửi ý kiến 

Cùng tác giả
 


Các bản tin Khác

1 2 3 4 5 6 7 8 9 
 Bài mới cập nhật











  • TRANG THƠ VNĐT (22/11/2018)





  • TRANG THƠ VNĐT (16/11/2018)




  • SỐNG VỚI ĐAM MÊ (16/11/2018)

  •  Shop văn nghệ

     Nỗi nhớ thời gian (27/10/2014)  


     Người cận vệ- (12/08/2014)  


     Tuyển tập kịch ngắn (20/03/2014)  


     Hoa dồng (20/03/2014)  


     
     Tìm tác giả
     
     
         
     



     
     
       
       
         
    Hội thành viên
         
     
    Đăng ký nhận bản tin
      
     
     

     
    Múa |  Điện ảnh |  Văn nghệ thiếu nhi |  Văn nghệ trẻ |  Quê hương-Đất nước-Con người |  Văn nghệ nước ngoài |  Tác giả-Tác phẩm |  Bạn đọc |  Vui-Phê bình |  Shop văn nghệ |