Chủ Nhật, ngày 23 tháng 9 năm 2018        
     
 
   Tác phẩm
  Bản in |  Gửi email    Cập nhật ngày:  17/10/2016  
  VÀI MÓN ĂN MIỀN QUÊ THƯỜNG PHƯỚC  
  Xà quách: Còn được gọi là trái cám, có nơi còn gọi trái sọ đầu. Dáng trái tròn, nhiều kích thước lớn nhỏ khác nhau, da nhám như có lớp cám bao quanh, màu trái đổi theo độ chín của thịt bên trong.  
 
 

ốc.jpg


VÀI MÓN ĂN MIỀN QUÊ THƯỜNG PHƯỚC

(trích)

 

TRẦN THỊ NGỌC LY

 

Nhiều món ăn dân dã, thường nhật như ăn sáng thì có bún, bánh tằm…, ăn quà bánh thì có trái cóc, trái ổi, khúc mía…, ăn chơi thì có hột vịt lộn, dĩa khô... Một số món ăn phải đợi theo mùa mới có như lía, ốc… Xin kể sơ lược vài món thường nhật, phổ biến trong đời sống của người dân vùng quê Thường Phước xưa, một xã nhỏ của huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp.

Món lía: Con lía hay còn gọi là con hến. Có món lía phơi nắng ăn với cơm nguội, lía xào giá hẹ... Lía phơi nắng là món ăn đặc biệt của một số người dân gần vùng biên giới. Sau khi lía được cào dưới đáy sông bằng rổ, rửa sạch, nếu kỹ thì ngâm nước lâu một chút cho nhả sạch đất, sau đó vớt ra ướp với muối tiêu, chờ trời nắng đem phơi nơi có nắng gắt độ vài tiếng, mình con lía khô muối là có thể ăn được. Nếu lía bán thì một ly thủy tinh nhỏ là 100 - 200đ. Người bán dùng lá chuối cuốn hình cống quặn (phểu), rồi trút lía vào đó đưa cho khách. Khách có thể ăn tại chỗ hoặc mang về nhà ăn chung với cơm nguội (cơm nóng ăn không ngon) chấm nước mắm me dằm thêm tí ớt. Thịt lía dai, trắng, ngọt nước kết hợp với vị chua cay mặn của chén nước chấm nên chỉ vài con lía có thể ăn cả tô cơm. Món lía xào giá hẹ cũng được sơ chế tương tự, nhưng khi lía được cho vô chảo xào chung thì để nguyên vỏ, không phải luộc lấy thịt lía rồi mới xào. Theo quan niệm, lía được xào nguyên con như vậy mới ngọt nước. Khi món xào chín, người ăn có thể dùng vỏ lía để húp lấy phần nước xào rất ngọt, thơm và ngon.

Món ốc: Cả ốc gạo lẫn ốc bươu đều là những món ăn ngon, khoái khẩu của nhiều người dân nơi đây. Tương tự lía, ốc sau khi được cào lên, đem ngâm nước, cho vài lát ớt xắt vào làm ốc cay nhả hết đất, độ vài tiếng thì đem ra chế biến. Nếu là ốc luộc ăn liền thì có nêm một ít gia vị cho vừa ăn, rắc vài lát ớt trên mặt cho hấp dẫn. Cách ăn tương tự món lía phơi nắng. Còn có món ốc luộc không nêm gia vị, chờ sau khi ốc chín, bỏ vỏ rồi đem kho queo lại (kho quẹt). Khi kho, nêm nhiều nước mắm, kho sệt nước, cho tiêu vào dùng ăn chung với cơm. Người ăn có thể tự cào lấy ốc, mua sống hoặc chín từ người bán. Ốc bán được tính bằng lít, 1 lít giá dao động từ 1.500 - 2.000đ (đến nay khoảng 10.000đ/1lít). Nếu là ốc bươu thì phải luộc chung với lá ổi hoặc lá sả cho thơm, ăn chung với cơm mẻ hoặc nước mắm làm có sả ớt. Món này thường ăn không hoặc nhậu lai rai, ít ăn chung với cơm.

Xà quách: Còn được gọi là trái cám, có nơi còn gọi trái sọ đầu. Dáng trái tròn, nhiều kích thước lớn nhỏ khác nhau, da nhám như có lớp cám bao quanh, màu trái đổi theo độ chín của thịt bên trong. Trái sống có màu xanh hơi nhạt, không thơm, thịt trái cứng, có vị chát và chua, cần ngâm nước một thời gian để làm giảm hai vị này thì mới ăn được, ăn chung với muối cục không ớt. Trái gần già đến già thì có màu sm hoặc nâu, thơm, thịt trái bột hơn, có thể ăn kèm với muối hoặc ăn không. Trái chín già, thơm nhiều hơn, thịt ngọt và có màu nâu đen hoặc đen, có thể ăn không hay ăn chung với nước đá, có người còn cho thêm sữa bò. Loại trái chín này được nhiều người ưa nhất. Đặc biệt, loại cây này có lá nhỏ như lá me nước, nhưng bóng và tròn hơn, thân cây mọc thẳng, có nhiều trái. Phần lớn, loại trái này được đưa về từ Camphuchia, qua lái buôn hoặc mua trực tiếp. Ngày nay, một vài nơi ở xứ này có trồng trái cám. Sau khi cây có trái, họ lấy một ít để xề bán trước nhà, khách qua đường mua dễ dàng. Giá trái hiện nay từ 3.000 - 5.000đ/kg hoặc có thể hơn, được bán rải rác từ cửa khẩu đến gần cầu Sở Thượng của huyện Hồng Ngự.

Món mía: Là món rất phổ biến, được ưa thích khắp nơi. Từ mối lái chở mía dọc theo bờ sông, kinh, người bán mua lại bằng bó, một bó khoảng 10 cây dài. Khoảng vài ngày thì mối lái ghé lại chỗ bán một lần để chất mía thêm. Người bán sau khi mua xong sẽ róc phần rễ còn sót lại, chặt cây mía ra nhiều khúc. Khúc to mập thì được chặt dài một chút bán giá cao hơn, khúc gần ngọn thì được chặt ngắn và bán giá rẻ nhất. Khúc to ngon giá 500đ, khúc vừa 300đ, khúc rẻ nhất 200đ.  Các khúc mía được chất lên một cái kệ đóng tạm cao khoảng 0,8m, dài 0,6m, rộng 0,4m, giữa kệ có cây đỡ mía theo các giá tiền khác nhau. Khi khách mua, người bán sẽ rọc sạch vỏ ngoài, chừa một đoạn vỏ nhỏ để cm, hoặc khách tự xước ăn không cần rọc. Xác mía được dùng để làm củi chụm. Thường thì chỗ bán mía có nhiều con nít bu quanh. Có người ăn xong, mua thiếu chịu, ghi sổ để trả sau. Có khi khách cá độ bằng mía với nhau, theo cách dùng khúc mía chặt mạnh vào cánh tay đang gồng, nếu mía gãy thì được đối thủ bao ăn miễn phí, không thì phải làm ngược lại...

Còn rất rất nhiều món ăn mang một phần đất quê trong tôi. Nhớ cái chòi nhỏ của cô bán hàng rong trong xóm với những trái cóc ngâm đường tách từng miếng như bông hoa xòe cánh. Ổi thì cắt rời một trái thành 3 - 4 miếng. Bánh phồng nướng lên rồi cho vào bọc ni-lông treo lên dành bán dần. Nồi hột vịt lộn với keo muối tiêu để sẵn cùng vài trái chanh chưa cắt còn chờ khách đến mua. Buồng chuối xiêm, già cui có trái chín, trái sống. Kệ bán những khúc ô môi chưa rọc mắt, có mùi hơi hôi, đen sì nhưng lại cũng thích ăn. Thêm vào đó là những tiếng rao mời: Ai mua bắp, ấu… hôn cùng chiếc xề đội đầu, tay xách đèn dầu dạo quanh xóm trên con đường quê vào mỗi buổi tối… Đó đều là những món ăn hàng rong khoái khẩu, những món ăn đậm đà chất quê và tình người.

 

                                                                                                                                                         T.T.N.L
 
     
  Cộng tác viên ( Hội Liên hiệp VHNT Đồng Tháp)  
  Về đầu trang 

Ý kiến bạn đọc
 Gửi ý kiến 

Cùng tác giả
 


Các bản tin Khác

 Bài mới cập nhật





  • TRANG THƠ VNĐT (10/09/2018)







  • LỄ CƯỚI (05/09/2018)








  • THƯ CẢM ƠN! (19/08/2018)

  •  Shop văn nghệ

     Nỗi nhớ thời gian (27/10/2014)  


     Người cận vệ- (12/08/2014)  


     Tuyển tập kịch ngắn (20/03/2014)  


     Hoa dồng (20/03/2014)  


     
     Tìm tác giả
     
     
         
     



     
     
       
       
         
    Hội thành viên
         
     
    Đăng ký nhận bản tin
      
     
     

     
    Múa |  Điện ảnh |  Văn nghệ thiếu nhi |  Văn nghệ trẻ |  Quê hương-Đất nước-Con người |  Văn nghệ nước ngoài |  Tác giả-Tác phẩm |  Bạn đọc |  Vui-Phê bình |  Shop văn nghệ |