Thứ Năm, ngày 22 tháng 11 năm 2018        
     
 
   Tác phẩm
  Bản in |  Gửi email    Cập nhật ngày:  11/05/2017  
  GÁC LỤC BẮT CHIM CU VÀ NUÔI DƯỠNG CHIM CU BỔI  
  Bố trí xong, người gác cu im lặng tìm vị trí kín đáo ngồi chờ những diễn biến rất thú vị giữa đôi chim … Khi vào mùa sinh sản, chim trống cạnh tranh với nhau để giành chim mái và nhất là khu vực của mình đang ở. Loài chim cu có quan niệm giang sơn nào anh hùng nấy, nên khi nghe có tiếng gáy lạ, chim trời biết có kẻ xâm phạm lãnh địa của mình.  
 
 

images.jpg

GÁC LỤC BẮT CHIM CU

VÀ NUÔI DƯNG CHIM CU BỔI

 

NGUYỄN VĂN NGỘ

 

Gác lục bắt chim cu

Có một loài chim không thể tập cho chúng nói được tiếng người mà chỉ lấy tiếng làm liên lạc. Hình dáng chúng không đẹp, không bóng bẩy như các loài chim khác. Tuy nhiên, chúng rất được nhiều người ưa thích tìm nuôi và dùng làm chim mồi gác lục… Đó là loài chim cu.

Chim cu có nhiều loại như cu cườm, cu xanh, cu ngói… nhưng chỉ có cu cườm được con người nuôi dưỡng và chăm sóc. Tiếng (gáy) của chim cu cườm rất hay và rất hấp dẫn. Ở sau vườn nhà tôi thường có loài cu cườm tập trung gáy khi mùa bắt cặp đến. Muốn có một con cu cườm gù hay người nuôi phải chịu khó tập luyện chúng từ lúc nhỏ và khi lớn lên chúng sẽ trở thành con chim mồi dùng đi gác lục. Gác lục bắt cu là một nghề, một nghệ thuật, một kỳ công nên người gác cu phải luôn kiên trì và chịu khó.

Muốn dùng chim mồi bắt cu bổi người ta sử dụng một chiếc lục (lồng) có hai ngăn. Ngăn trong là vị trí dùng cho chim cu mồi đứng. Ngăn ngoài là nơi dùng cho chim trời tiếp cận. Chiếc lục được thiết kế một mảnh lưới dùng để chụp khi chim trời sa vào đá chim mồi. Xung quanh chiếc lục được ngụy trang bằng những cành lá thật kín đáo, chỉ chừa trống nơi chim trời dáp vào đá chim mồi mà thôi. Người đi gác cu, khi chọn được địa điểm thì dùng chiếc sào dài (khoảng 3 - 4 mét), trên đầu sào có cái móc dùng máng chiếc lục, đưa lên móc vào cành cây chắc chắn…

Bố trí xong, người gác cu im lặng tìm vị trí kín đáo ngồi chờ những diễn biến rất thú vị giữa đôi chim … Khi vào mùa sinh sản, chim trống cạnh tranh với nhau để giành chim mái và nhất là khu vực của mình đang ở. Loài chim cu có quan niệm giang sơn nào anh hùng nấy, nên khi nghe có tiếng gáy lạ, chim trời biết có kẻ xâm phạm lãnh địa của mình.

Tiếng gáy của chim mồi không làm cho chim trời sợ hãi, ngược lại, nó còn tiếp cận nhanh để phân định thắng bại bằng sức mạnh, nhằm trừng trị kẻ lạ mặt láo xược.

Đầu tiên, chim trời sẽ thận trọng tìm hiểu, nhảy tới bay lui dò xét đối thủ. Hành động này kéo dài từ 20 đến 30 phút hay lâu hơn. Nhưng con chim mồi không ngán mà vẫn gan lì, cứ gáy liên hồi. Tiếng gáy lúc này dường như thách thức, chọc tức, chê bai, khiến con chim trời không thể nào dừng được cơn giận nên phải lao vào để tấn công một mất một còn với đối thủ… Thế là bẫy sập nên anh hùng sa cơ, chấm dứt khoảng đời dọc ngang…

Nuôi dưỡng chim cu bổi

Chim mới đánh bẫy về gọi là chim bổi. Chim bổi rất nhát, gặp người đến gần thì hốt hoảng bay toán loạn, do vậy phải có cách nuôi nhốt sao cho chúng tiếp cận với người và phù hợp với cách sống.

Theo kinh nghiệm của dân gác cu, chim bổi mới bắt về nên nhốt chung chuồng với các chim bổi cũ. Chim mới thấy chim cũ lại ăn mồi, nó cũng bắt chước đến ăn rồi quen dần với lồng, với bạn. Sau đó, người nuôi chim lựa con chim nào tốt thì bắt ra nuôi riêng. Trong trường hợp nhà không có chim bổi cũ, chỉ có một con bổi mới thì nhốt vào lồng nhỏ. Nên nuôi chim cu trong một loại lồng nhỏ đặc biệt bằng mây hay tre. Lồng tuy chật chội nhưng lại thích hợp với loài chim cu gáy đứng đâu chúng thường đứng yên một chỗ, chứ không bay nhảy tứ tung như các loại chim khác. Nuôi cu gáy trong lồng nhỏ có điều lợi là chim bổi thì mau thuần chim đã thuần thì mau sung. Nuôi chim mà lúc nào cũng sung, cũng gáy, thử hỏi ai lại không thích?

Công việc thuần dưỡng chim cứ theo từng bước. Có nhiều con chim dạn đến nỗi chỉ bắt về một vài hôm đã gáy trong lồng, tiếng gáy như chuông rền có vẻ thách thức chim khác. Nhưng cũng có nhiều con nuôi đến ba năm mà chưa… mở miệng! Nuôi những con chim không ni này rất chán, tuy nhiên người nuôi vẫn hi vọng rằng hễ có tật thì có tài, những con chim như vậy khi đã nổi thì không chê vào đâu được.

Thường thì người ta nuôi trong nhà vài ba con trở lên. Con treo nhà trước, con treo nhà sau, hoặc con treo trên lầu, con treo dưới lầu. Trong trường hợp nhà ở chật chội không đủ chỗ treo lồng thì vẫn có thể treo gần nhau, nhưng phải trùm lồng kín mít để chúng chỉ nghe tiếng gáy mà không trông thấy nhau. Đôi khi treo như vậy chim lại mau sung vì chúng cũng như loài gà, tức nhau vì tiếng gáy…

Việc chăm sóc chim cu không có gì khó khăn, chỉ vệ sinh lồng cho sạch sẽ, cho ăn uống đầy đủ là được. Chim thường bị hai thứ bệnh là bệnh đau mắt và bệnh tiêu chảy. Với bệnh đau mắt thì người ta đâm vài trái ớt hiểm, bôi vào hai đầu cánh và bôi ngay vào mắt chim, con chim xót mắt, cạ mặt vào đầu cánh gặp ớt lại xót thêm. Nhưng khi ớt hết cay thì chim lành mắt. Riêng đối với bệnh tiêu chảy thì có thể dùng thuốc terramycin loại dùng cho gà, pha vào nước cho chim uống vài ngày là khỏi.

Trong lồng cu gáy bao giờ cũng phải có khoáng chất. Người ta thường lấy đá ong cà nhỏ thế khoáng cho chim ăn.

 

                                                                                                                                         N.V.N
 
     
  Nguyễn Văn Ngộ ( Hội VHNT Đồng Tháp)  
  Về đầu trang 

Ý kiến bạn đọc
 Gửi ý kiến 

Cùng tác giả
 


Các bản tin Khác

 Bài mới cập nhật



  • TRANG THƠ VNĐT (16/11/2018)




  • SỐNG VỚI ĐAM MÊ (16/11/2018)











  • TRANG THƠ VNĐT (24/10/2018)



  •  Shop văn nghệ

     Nỗi nhớ thời gian (27/10/2014)  


     Người cận vệ- (12/08/2014)  


     Tuyển tập kịch ngắn (20/03/2014)  


     Hoa dồng (20/03/2014)  


     
     Tìm tác giả
     
     
         
     



     
     
       
       
         
    Hội thành viên
         
     
    Đăng ký nhận bản tin
      
     
     

     
    Múa |  Điện ảnh |  Văn nghệ thiếu nhi |  Văn nghệ trẻ |  Quê hương-Đất nước-Con người |  Văn nghệ nước ngoài |  Tác giả-Tác phẩm |  Bạn đọc |  Vui-Phê bình |  Shop văn nghệ |