Thứ Năm, ngày 22 tháng 11 năm 2018        
     
 
   Tác phẩm
  Bản in |  Gửi email    Cập nhật ngày:  11/10/2016  
  THƯ GỬI NGƯỜI CẬN VỆ  
  Trong Người cận vệ, thấy phảng phất bóng dáng nền văn minh phương Tây, chất sâu nặng đạo lý phương Đông, những trận chiến oai hùng của những cuộc khởi nghĩa chống Tây của người lục tỉnh như vẫn còn nóng hổi tính thời đại. Đây là tác phẩm dựa trên cứ liệu lịch sử mà đậm nét dân gian.  
 
 

THƯ GỬI NGƯỜI CẬN VỆ (*)

 

NGÔ QUANG PHỤC

 

Tôi tình cờ gặp tác giả Người cận vệ một ngày đông Giáp Ngọ. Tôi ngấu nghiến Người cận vệ với bao háo hức chỉ hai đêm là xong. Qua Người cận vệ, tôi đong đầy kiến thức. Trong Người cận vệ, thấy phảng phất bóng dáng nền văn minh phương Tây, chất sâu nặng đạo lý phương Đông, những trận chiến oai hùng của những cuộc khởi nghĩa chống Tây của người lục tỉnh như vẫn còn nóng hổi tính thời đại. Đây là tác phẩm dựa trên cứ liệu lịch sử mà đậm nét dân gian.

Ta nhận được gì từ Người cận vệ?

1. Kinh Dịch: Xuyên suốt tác phẩm là nguyên lý âm dương hiển hiện. Vì có quân xâm lược nên mới có lực lượng chống quân xâm lược, hình thành nên hai thế lực đối kháng nhau. Đại diện hai thế lực ấy là cặp Phòng Biểu - Phạm Công Khanh. Tuy nhiên, tác giả khéo léo vận dụng trung dương hữu âm khi xây dựng nhân vật theo Thái Cực đồ. Phạm Công Khanh từng là chính nghĩa, là tấm gương phấn đấu cho Năm Hường, từng lập công cho nghĩa quân Gò Tháp. Vậy mà sự vật tuần hoàn nguyên hữu định, anh tài ấy bị tha hóa, phản bội thầy (cha) mình, phản bội đồng chí mình, phản bội đồng bào mình. Từ đó, hình thành cặp âm - dương: Phòng Biểu - Phạm Công Khanh. Phổ Lý vào chùa từ năm tám tuổi, theo thầy tụng kinh, luyện võ, tọa thiền…, cứ tưởng phần con trong anh sẽ mất đi. Nhưng trong một đêm, anh đã giết người (lính Tây), đã thân mật với chị Lan đến mức làm cha. Đó là cặp âm - dương con - người trong con người phàm Phổ Lý.

trung âm hữu dương cũng lóe lên. Anh Ba - người có họ hàng với Phạm Công Khanh, nếu nói rằng việc anh Ba đầu Tây là sai trái thì việc anh bảo vệ bí mật, bảo vệ tính mạng cá nhân gia đình ông Năm Tính, ông Bảy Nâu là rất đáng nghiêng mình bái phục Đây là cặp âm - dương: đầu Tây - thà chết không khai.

Không rạch ròi như truyện cổ tích luôn là hai tuyến nhân vật thiện - ác đứng hai bên lằn ranh, rằng thiện sẽ khổ tận cam lai, ơn đền oán trả…, trong Người cận vệ, cái thiện, cái ác lẫn trong nhau một cách tinh tế theo nguyên lý trung dương hữu âm và  trung âm hữu dương, khiến cho kịch tính của tình tiết khó đoán hơn, thú vị hơn.

2. Lịch sử:  Người cận vệ khóa đào tạo lịch sử, vượt qua các phương pháp dạy lịch sử quen thuộc như: kể, tả, thuyết trình…, tác giả đã nắm tay ta cùng ăn, cùng ngủ, cùng chống Tây với Đốc  Binh Kiều, với Phòng Biểu, với nghĩa quân Gò Tháp. Ta cùng làm trinh sát với Phổ Lý, cùng luyện quyền, đấu võ với các nhà sư chùa Tổ. Nghĩa là ta được dấn thân, được đắm mình, được trải nghiệm.

3. Văn hóa: Bìa sách thật đơn giản như cái áo giản dị, giúp ta tự tin dọc ngang với đời. Sự đơn giản ấy phần nào nói lên cốt cách nhân vật: lòng rỗng như tre trúc, vốn là cái đạo của người quân tử. Tác giả vận dụng tinh tế phương pháp của kịch vào đây, đưa tình tiết lên mức cao trào, đỉnh điểm rồi gỡ nút một cách bất ngờ độc đáo. Phạm Công Khanh dùng thiết bảng của Phòng Biểu đập nát hòn non bộ của nhà mình để phá uy tín của Phòng Biểu Độc giả háo hức không biết ông Phòng Biểu bị thầy xử như thế nào đây? Vậy mà tác giả kêu Phòng Biểu bỏ đi. Bất ngờ nữa là cô Năm cuốn gói bỏ theo Phòng Biểu. Khanh đập hòn non bộ để hạ uy tín Phòng Biểu, nào ngờ mất luôn cô Năm. Hay lần để sổng Phạm Công Khanh ở nhà việc Mỹ Trà, nếu lần đó Khanh chết, kịch tính sẽ nguội lạnh, tác phẩm sẽ nhạt nhòa.

Một món trong bí kíp quân sự của Tôn Tẩn cũng thấp thoáng ở Người cận vệbiết người biết ta, trăm trận trăm thắng. Ví dụ như khi tổ chức cướp pháp trường cứu Thống Linh, Thống chiếu, Thống Bình..., Phòng Biểu dùng chiến thuật dương đông kích tây để đánh và nghi binh đường bộ mà về đường sông thay vì ngược lại. Phạm Công Khanh cũng không phải tay vừa: biết anh Ba có lòng hai nên tương kế tựu kế, lấy thật làm giả, cố ý làm lộ giờ hành hình. anh Ba tưởng thật nào ngờ là giả. Toàn là các thủ thuật trong binh pháp.

4. Địa lý: Qua Người cận vệ, ta cũng biết thêm nhiều địa danh, gắn liền với lịch sử mà thế hệ con cháu không khỏi tự hào như: Vàm bà Bầy: bà là nữ giao liên đắc lực cho nghĩa quân, sống anh dũng, thác oai linh; Chùa Bửu Lâm, tục gọi chùa Tổ, do người lập chùa là người đầu tiên khai sáng dòng thiền; Cần Lố gắn liền với nhiều trận đánh ác liệt cả chống Pháp lẫn chống Mỹ (địa danh này gắn với con sông Cần Lố sâu, rộng có lưu vực thông thương với kinh xáng Nguyễn Văn Tiếp, tưới tiêu cả vùng Đồng Tháp Mười); Doi Me là cửa ngõ tiền tiêu của vùng Đồng Tháp Mười, nơi có rất nhiều trận đánh ác liệt diễn ra.

5. Y học: Thông qua Người cận vệ, trong phác đồ mà Phổ Lý đã dùng để điều trị, ta biết kha khá vị thuốc: khương hoạt; thương truật; xuyên khung; sinh địa; cam thảo; phòng phong; tế tân; bạch chỉ; hoàng cầm; thông bạch... và khá nhiều huyệt vị: hợp cốc; phế du; định suyễn; đại chùy; khúc trì; xích trạch; liệt khuyết; phong long; giáp tích... cũng như hệ mạch:  nhâm. đốc...

6. Đạo lý: Mô - típ ở hiền gặp lành, ơn đền oán trả, khổ tận cam lai… được vận dụng mềm mại, uyển chuyển trong tác phẩm chứ không lồ lộ, tường minh. Ví dụ như dòng độc thoại của ông Phòng Biểu đã ẩn tàng đạo lý cao thâm: đừng nghe những gì triều đình nói, hãy nhìn kỹ những gì triều đình làm.

Trên đây là mấy dòng ngoài văn chương gửi Người cận vệ.

 

N.Q.P

 

______________

(*) Tiểu thuyết của Thanh Hà, NXB Văn hóa Văn nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, 2014.
 
     
  Cộng tác viên ( Hội Liên hiệp VHNT Đồng Tháp)  
  Về đầu trang 

Ý kiến bạn đọc
 Gửi ý kiến 

Cùng tác giả
 


Các bản tin Khác

 Bài mới cập nhật



  • TRANG THƠ VNĐT (16/11/2018)




  • SỐNG VỚI ĐAM MÊ (16/11/2018)











  • TRANG THƠ VNĐT (24/10/2018)



  •  Shop văn nghệ

     Nỗi nhớ thời gian (27/10/2014)  


     Người cận vệ- (12/08/2014)  


     Tuyển tập kịch ngắn (20/03/2014)  


     Hoa dồng (20/03/2014)  


     
     Tìm tác giả
     
     
         
     



     
     
       
       
         
    Hội thành viên
         
     
    Đăng ký nhận bản tin
      
     
     

     
    Múa |  Điện ảnh |  Văn nghệ thiếu nhi |  Văn nghệ trẻ |  Quê hương-Đất nước-Con người |  Văn nghệ nước ngoài |  Tác giả-Tác phẩm |  Bạn đọc |  Vui-Phê bình |  Shop văn nghệ |