Chủ Nhật, ngày 23 tháng 9 năm 2018        
     
 
   Tác phẩm
  Bản in |  Gửi email    Cập nhật ngày:  25/10/2016  
  ĐỒNG HÀNH VỚI HỮU NHÂN CÙNG NHỮNG NGƯỜI ĐI RA TỪ RỪNG TRÀM  
  Khép lại mấy dòng tản mạn với Hữu Nhân, tôi và bạn đọc vẫn mong chờ những sáng tác mới của anh, nhất là ba tập tiếp theo của bộ tiểu thuyết này, để Những người đi ra từ rừng tràm có được một đời sống tinh thần vững chắc hơn trên từng kệ sách và trong lòng độc giả.  
 
 

rừng tràm.jpg


ĐỒNG HÀNH VỚI HỮU NHÂN

CÙNG NHỮNG NGƯỜI ĐI RA TỪ RỪNG TRÀM

 

MINH HOÀNG        

 

Khép lại 258 trang cuốn tiểu thuyết Những người đi ra từ rừng tràm của Hữu Nhân, tôi cảm thấy những gì mình biết về lịch sử chiến tranh cách mạng ở Đồng Tháp là quá ít ỏi. Bởi trong những mảng đề tài văn học Việt Nam, không biết từ khi nào tôi yêu đề tài về chiến tranh cách mạng nhiều đến thế. Lớn lên trong hòa bình, độc lập, tôi càng khâm phục sự kiên cường, bất khuất, anh dũng, oai hùng của thế hệ cha anh, rồi oặn thắt trước những nỗi đau, sự mất mát của các mẹ, các chị phải chịu đựng, hy sinh, quên cả bản thân mình trước làn tên mũi đạn của kẻ thù, giữ vững niềm tin vào Đảng, vào Bác Hồ để chờ một ngày tất thắng.

   Khi đọc khoảng mười trang đầu của cuốn tiểu thuyết, tôi dừng lại và tự hỏi: Tại sao câu chuyện được bắt đầu như thế? Mốc lịch sử của những năm 1954 cũng chợt quay về. Phải chăng đó cũng chính là chủ ý của tác giả khi đề cp đến một đề tài được xem là mảnh đất cứ đào sâu mà không hề cạn. Những tên đất, tên làng và những gương mặt thiện - ác đan xen nhau, lần lượt xuất hiện theo những tình tiết của câu chuyện đã bắt đầu thu hút tôi, để những trang sách tiếp theo được mở ra và trả lời cho từng câu hỏi. Thế nào là hoạt động cách mạng công khai? Thế nào là bí mật? Người nông dân chân lấm tay bùn đối mặt hàng ngày như thế nào trước mũi súng lăm le của giặc? Tại sao trước sự sống chết chỉ cách nhau gang tấc ấy mà nhân dân miền Nam vẫn một lòng đi theo cách mạng? Và càng thấm thía hơn, căm phn hơn trước những mưu mô xảo quyệt và cay độc của kẻ thù. Nhân vật phản diện: Hai Mãnh, Năm Lợi là hiện thân cho ý đồ thâm độc của giặc, chúng không từ bất cứ thủ đoạn nào, kể cả đối với người quen, ruột rà, thân tộc. Miếng mồi ngon và những trò vênh váo, hạch sách đồng bào luôn được chúng bày ra để vừa chiêu dụ vừa đàn áp người dân, hòng lung lay ý chí, tư tưởng của bà con mình và phá tan sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

   Thế nhưng, vỏ quýt dày có móng tay nhọn. Nếu như bọn giặc có những tên chiêu hồi như Hai Mãnh, Năm Lợi, đại úy Kiện... luôn tung hoành ngang dọc, với vũ khí hiện đại, tối tân, mặc sức bắt bớ, bắn giết dân lành, nhưng lại cúi lòn, nịnh bợ trước bọn quan thầy chóp bu như tỉnh trưởng Ngự, phó tỉnh trưởng Tuấn, trưởng chi cảnh sát Thành, quận trưởng Tấn... thì cách mạng vẫn còn đó những người dân hết sức kiên cường, dũng cảm, mưu trí, lanh lẹ như chú thím Tám Thắng, thím Mười Thành, bà Hai Ngợi, Út Sâm… sẵn sàng trực diện đấu tranh để bảo vệ thành quả cách mạng, không cho chúng phá tượng đài, phá mộ Cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc. Với những người dân, không một tấc sắt trong tay nhưng sự dũng cảm, mưu trí có thừa để đấu tranh, bẻ gãy những mưu đồ đen tối của giặc. Người đọc xót xa trước cảnh thằng trưởng ấp tép riu cũng giở trò thâm độc khi buộc Thanh (vợ của Trung, đã tập kết ra Bắc) phải ký tên vào đơn ly dị chồng, và bày trò bêu xấu nhân phẩm, danh dự của cô từ miệng những tên lính mặt còn búng ra sữa.

   Một tuyến nhân vật then chốt của tiểu thuyết, tuy không trực diện chống lại kẻ thù, nhưng từng phút, từng giây thở cùng nhịp thở của dân, sống cùng nhịp sống của dân, chia sẻ những khó khăn, mất mát của bà con trước sự đàn áp của bọn tay sai Mỹ - ngụy, đó là các đồng chí lãnh đạo không tập kết ra Bắc mà ở lại hoạt động trong lòng dân, giữ ngọn lửa cách mạng luôn cháy sáng, soi đường chánh, no tà cho bà con trước giọng điệu xuyên tạc của kẻ thù hiểm ác. Ngoài các đồng chí lãnh đạo các đơn vị, địa phương như Tư Thành, Hai Đính, Hai Chu, Ba Minh… thì còn có một Bí thư Tỉnh ủy Tư Phới luôn nhận xét, đánh giá chính xác những tình huống xảy ra, để quyết định và hành động có lợi nhất, tránh những tổn thất cho bà con, những người luôn một lòng đi theo cách mạng. Hay một Bí thư huyện ủy Cao Lãnh Tư Thi luôn khôn khéo, kín đáo, cẩn thận, lo cho sự nghiệp chung đến quên cả bản thân mình: chuyện uống thuốc thì có bữa lu bu quá nên khi chui vô mùng ngủ một giấc tỉnh dậy nhớ ra thì gà đã gáy sáng.

   Một khía cạnh khác của tiểu thuyết, tuy không mới nhưng thiết nghĩ cũng làm cho sự phong phú về nội dung của tác phẩm được tăng lên, đó là những sự kiện của các giáo phái tôn giáo như Hòa Hảo, Cao Đài và hành động của những nhân vật như Mười Trí, Năm Lửa, Thiện Tâm… cũng cho thấy sự bất an của làng quê Đồng Tháp một thời chiến tranh khói lửa. Lối đi nào rồi cũng có một điểm chung. Dấu hiệu của sự quay đầu cũng là bước khởi đầu cho một con đường sáng.

   Có thể nói, Những người đi ra từ rừng tràm là một tư liệu quý về lịch sử của quê hương Đồng Tháp. Tiểu thuyết đã miêu tả thành công không khí hừng hực đấu tranh của giai đoạn lịch sử năm 1954 với hiệp định Giơ-ne-vơ. Những tình tiết, mâu thun, xung đột trong tác phẩm thu hút được sự quan tâm của đc giả, đặc biệt là với những ai yêu lịch sử nước nhà, khơi gợi lòng tự hào dân tộc Việt Nam và không quên sự tri ân trước những người đã một thời sống quên mình cho Tổ quốc đứng lên, viết tiếp truyền thống vẻ vang, anh hùng mà bi tráng.

   Là tiểu thuyết đầu tay, nhưng người đọc thấy được sự cần mẫn của tác giả khi đầu tư nghiên cứu, sưu tầm nhiều tư liệu quý giá về cuộc kháng chiến này. Bạn đọc gần xa hẳn không xa lạ với Hữu Nhân thông qua những bài thơ chính luận, những phóng sự, ghi chép, truyện ngắn của anh luôn mang hơi thở cuộc sống, có nỗi trăn trở, suy tư với bao chuyện đời thường mà ở đó luôn đặt trách nhiệm của người cầm bút lên trên hết. Và cũng vì là tác phẩm đầu tay, nên cũng không tránh khỏi những hạn chế nhất định.

   Là tiểu thuyết văn học, nhưng do bám sát hiện thực lịch sử, nên có vẻ như yếu tố hư cấu của tác phẩm còn nhẹ. Một số tình huống, mâu thuẫn, chi tiết mà lẽ ra phải được đưa lên đỉnh điểm của sự việc, để thắt nút và mở ra một sự kiện mới hấp dẫn hơn thì người đọc chưa thấy. Yếu tố văn chương với những thủ pháp nghệ thuật và việc sử dụng ngôn ngữ đặc trưng riêng của miệt đồng bằng miền sông nước này cũng ít nhiều hạn chế. Tiểu thuyết về chiến tranh thường rất kén đc giả (nhất là giới trẻ) nên yếu tố hấp dẫn, độc đáo của nhân vật, sự việc cũng quyết định đến sự thành công của tác phẩm. Sự xuất hiện của quá nhiều nhân vật chính diện và phản diện nhưng ngôi thứ và tên gọi tương tự nhau (như thứ Hai, thứ Tư, thứ Năm, rồi tên bắt đầu bằng phụ âm Th…, Đ…), rồi đặc điểm, tính cách của từng nhân vật vẫn chưa thật rõ ràng, làm cho người đọc khó mà nhớ hết được ai là ai khi khép lại trang sách. Với riêng tôi, thì nhân vật mà tác giả xây dựng khá thành công và ít nhầm lẫn với người khác là cậu bé giao liên Tấn Tới. Nhân vật này có đời sống riêng, tính cách riêng, vừa trưởng thành, vừa trẻ con và tâm hồn rất vô tư, trong sáng. Hy vọng những tập tiếp theo, người đọc sẽ được gặp lại Tấn Tới với những nét đặc trưng như thế.

   Đọc lại tiểu thuyết của Hữu Nhân lần nữa, vẫn nghe một cảm giác dường như anh chịu một áp lực nào đó khi viết tác phẩm này. Hay đó chỉ là bước khởi động cho những tập tiếp theo được hoàn chỉnh hơn, hấp dẫn hơn, đặc trưng hơn? Và một điều đáng tiếc dù nhỏ thôi nhưng thiết nghĩ cũng rất cần, là cuốn tiểu thuyết này không có một lời tựa, lời giới thiệu nào để bạn đọc biết sơ lược về nội dung trước khi mở đọc từng trang sách. Và nếu như còn có những tập tiếp theo thì nhà xuất bản cũng nên có một số thông tin để cung cấp đến khách hàng, vì xét cho cùng, tiểu thuyết là một trong những sản phẩm văn hóa tiêu biểu trong rất nhiều sản phẩm văn hóa khác.

   Khép lại mấy dòng tản mạn với Hữu Nhân, tôi và bạn đọc vẫn mong chờ những sáng tác mới của anh, nhất là ba tập tiếp theo của bộ tiểu thuyết này, để Những người đi ra từ rừng tràm có được một đời sống tinh thần vững chắc hơn trên từng kệ sách và trong lòng độc giả.

 

M.H

 
     
  Minh Hoàng ( Hội Liên hiệp VHNT Đồng Tháp)  
  Về đầu trang 

Ý kiến bạn đọc
 Gửi ý kiến 

Cùng tác giả
 


Các bản tin Khác

 Bài mới cập nhật





  • TRANG THƠ VNĐT (10/09/2018)







  • LỄ CƯỚI (05/09/2018)








  • THƯ CẢM ƠN! (19/08/2018)

  •  Shop văn nghệ

     Nỗi nhớ thời gian (27/10/2014)  


     Người cận vệ- (12/08/2014)  


     Tuyển tập kịch ngắn (20/03/2014)  


     Hoa dồng (20/03/2014)  


     
     Tìm tác giả
     
     
         
     



     
     
       
       
         
    Hội thành viên
         
     
    Đăng ký nhận bản tin
      
     
     

     
    Múa |  Điện ảnh |  Văn nghệ thiếu nhi |  Văn nghệ trẻ |  Quê hương-Đất nước-Con người |  Văn nghệ nước ngoài |  Tác giả-Tác phẩm |  Bạn đọc |  Vui-Phê bình |  Shop văn nghệ |