Thứ Sáu, ngày 19 tháng 10 năm 2018        
     
 
   Tác giả
  Bản in |  Gửi email    Cập nhật ngày:  14/10/2010  
  Đôi điều về thơ Đồng Tháp đương đại  
 

Về chủ đề, đề tài, nội dung thể hiện, thơ Đồng Tháp đương đại như mọi nền thơ khác, vẫn tập trung khai thác chủ yếu ba phương diện : thế sự, cái tôi cá nhân và tình yêu. Trong những năm qua, nếu thơ thế sự ở Đồng Tháp vẫn chủ yếu dừng lại ở cấp độ miêu tả sự kiện thì thơ viết về cái tôi cá nhân và thơ tình yêu đã có bước chuyển rõ rệt. Trong sự chuyển mình của thời cuộc, khi con người ý thức một cách rõ ràng hơn khát vọng sống của mỗi cá nhân thì nhiều bài thơ bộc lộ các sắc độ của cái tôi cá nhân một cách mãnh liệt hơn. Thơ tình yêu (đất nước, quê hương, gia đình, đôi lứa…) cũng không còn nhòa nhạt, chung chung mà đi vào những ngõ ngách sâu kín nhưng cụ thể hơn. Đọc trang thơ trên Báo Văn nghệ Đồng Tháp và các tập thơ của các tác giả nói trên, ai cũng có thể thấy rõ nhận định này.

(Trích)

 
 
 

            Nói đương đại là nói đến thời điểm khoảng mười năm trở lại đây, hay chí ít cũng vài năm gần đây và cả thì hiện tại - năm 2010. Đứng ở thời điểm đầu năm canh Dần, ngay rằm tháng giêng - Ngày thơ Việt Nam lần thứ VIII mà nhìn nhận, dẫu chưa thật tỏ tường, vẫn có thể có được một số nhận định cơ bản về nền thơ Đồng Tháp trong sự phát triển của nó trong chặng đường vừa qua.

 

Trước hết là về đội ngũ tác giả. Số lượng tác giả thơ chuyên nghiệp theo danh sách hội viên Hội Văn học Nghệ thuật Đồng Tháp khoảng 30 người. Trong số đó, những năm qua, có khoảng 10 tác giả trẻ được kết nạp vào Hội. Đây là một con số đáng kể (chiếm khoảng 1/3 số lượng tác giả thơ).

Điều đáng nói là, trong số khoảng 30 người làm thơ chuyên nghiệp ở Đồng Tháp, cũng chỉ có khoảng 1/3 số lượng tác giả thường xuyên sáng tác và tham gia các hoạt động giao lưu văn chương, còn lại là trùm mền hoặc rất ít xuất hiện, kể cả một số cây bút trẻ vừa mới được kết nạp vào Hội. Những tác giả thâm niên thường xuyên có mặt trong phong trào sáng tác thơ ở Đồng Tháp là : Hữu Nhân, Lê Minh Hùng, Đỗ Ký, Hữu Phước, Ngọc Điệp, Thai Sắc…Những cây bút trẻ tham gia đều đặn trên các diễn đàn thơ là : Nguyễn Giang San, Lê Minh Chánh, Bùi Hữu Nghĩa…

Nhìn vào các thông số nói trên, có thể rút ra một nhận định : đội ngũ sáng tác thơ chuyên nghiệp ở Đồng Tháp không phải là không hùng hậu, song chưa đồng tâm hiệp lực và đều tay trong sáng tác, một số cây bút không hoặc ít xuất hiện trên thi đàn khá lâu, khiến phong trào sáng tác thơ ở Đồng Tháp chưa phát huy một cách tốt nhất tiềm năng của mình. Vấn đề đáng quan tâm là trong số khoảng 10 tác giả trẻ, một số người đã vội lão hóa hoặc vội chùn bước trên con đường thi ca vốn lúc nào cũng rộng mở nhưng không ít chông gai, thử thách.

Với đội ngũ tác gia không chuyên, nhìn chung ở Đồng Tháp, phong trào sáng tác thơ trong quần chúng là tương đối sôi nổi, nhất là ở một số ngành như : giáo dục, quốc phòng, y tế, hội người cao tuổi…và một số địa phương như : Thành phố Cao Lãnh, Huyện Cao Lãnh, Lấp Vò, Thị xã Sa Đéc…Những cuộc thi thơ, các câu lạc bộ thơ tại những địa chỉ nói trên được tổ chức thường xuyên và qui tụ được một đội ngũ tác giả không chuyên khá đông đảo. Đây là tiền đề tốt để có thể bồi dưỡng nhiều tác giả trở thành những cây bút thơ chuyên nghiệp - hội viên Hội Văn học Nghệ thuật Đồng Tháp, kể cả một số cây bút có tuổi đời cao trong các câu lạc bộ thơ Đường luật.

 

Thứ hai là về thành tựu. Trong những năm qua, thơ Đồng Tháp vẫn không ngừng phấn đấu phát triển đi lên về mọi phương diện. Chỉ tính trong khoảng 10 năm (2000 - 2009), các tác giả ở Đồng Tháp đã xuất bản được 12 tập thơ riêng, bình quân mỗi năm in hơn 1 tập. Đó là các tác phẩm :

- Bài thu hoạch về tim - Đỗ Ký (2000)

- Những chiều không thời gian - Thai Sắc (2001)

- Tiếng lòng - Bạch Phần (2003)

- Trăng quê - Hữu Phước (2003)

- Khóc mây - Đỗ Ký (2003)

- Ngày chợt đến - Thai Sắc (2003)

- Bài ca về những dòng sông - Hữu Nhân (2005)

- Buổi sáng có chàng trai xin chết - Đỗ Ký (2005)

- Đếm ngón tay - Nguyễn Giang San (2007)

- Vườn nhớ - Nguyễn Giang San (2009)

- Lục bát những ngày rơi - Thai Sắc (2009)

- Trầm tích - Thai Sắc (2009)

Ngoài ra, còn có hàng trăm bài thơ của các tác giả chuyên và không chuyên ở Đồng Tháp đăng tải trên báo chí và các tuyển tập sáng tác văn chương khác, cũng như xuất hiện trong dịp xét chọn đầu tư sáng tác hàng năm của Hội.

Về phương diện chất lượng, nhìn chung thơ Đồng Tháp đương đại cũng nằm trong sắc diện chung của thơ Đồng bằng sông Cửu Long, nghĩa là có cựa mình đổi mới vươn lên song vẫn chưa đạt tầm khởi sắc, đột phá và có những đỉnh cao. Ngoài tập thơ Những chiều không thời gian của Thai Sắc được tặng thưởng loại C của Liên hiệp các hội văn học nghệ thuật Việt Nam năm 2001 và các bài thơ đạt giải của Hữu Nhân trong khuôn khổ các cuộc thi thơ Đồng bằng sông Cửu Long và cuộc thi viết về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh do Ban Tuyên giáo Trung ương tổ chức, hầu như thơ Đồng Tháp chưa được khẳng định nhiều ở tầm khu vực và quốc gia và vẫn còn ấp ủ dự định thành công ở phía trước. Các tập thơ riêng cũng như những trang thơ trên báo được độc giả đón nhận tuy không quá lạnh nhạt, thờ ơ nhưng vẫn trong không khí dè dặt, lặng lẽ. Trong một giai đoạn tạm coi là có suy thoái về văn hóa đọc nơi đại bộ phận công chúng như hiện nay, nếu không có những tác phẩm thật xuất sắc, mang tính đột phá, thơ chìm đi trong xô bồ những mối quan tâm khác cũng là điều dễ hiểu.

Về chủ đề, đề tài, nội dung thể hiện, thơ Đồng Tháp đương đại như mọi nền thơ khác, vẫn tập trung khai thác chủ yếu ba phương diện : thế sự, cái tôi cá nhân và tình yêu. Trong những năm qua, nếu thơ thế sự ở Đồng Tháp vẫn chủ yếu dừng lại ở cấp độ miêu tả sự kiện thì thơ viết về cái tôi cá nhân và thơ tình yêu đã có bước chuyển rõ rệt. Trong sự chuyển mình của thời cuộc, khi con người ý thức một cách rõ ràng hơn khát vọng sống của mỗi cá nhân thì nhiều bài thơ bộc lộ các sắc độ của cái tôi cá nhân một cách mãnh liệt hơn. Thơ tình yêu (đất nước, quê hương, gia đình, đôi lứa…) cũng không còn nhòa nhạt, chung chung mà đi vào những ngõ ngách sâu kín nhưng cụ thể hơn. Đọc trang thơ trên Báo Văn nghệ Đồng Tháp và các tập thơ của các tác giả nói trên, ai cũng có thể thấy rõ nhận định này.

 

Thứ ba là về mặt thi pháp, thơ Đồng Tháp đương đại, tuy đây đó có lóe lên đôi chút về sự đổi mới cách thể hiện, cung cách, thể loại, ý tứ…và cũng có vài tác tác phẩm mang tính cách tân theo xu hướng hậu hiện đại (mặc dù như vậy chưa chắc đã hay !), song nhìn chung, nó vẫn hòa vào dòng chảy hiền hòa của thơ Việt Nam - cái dòng chảy vốn định hình từ ngàn năm nay. Trong dòng chảy ấy, để nhận ra ngay phong cách thơ nơi các tác giả Đồng Tháp quả là khó, nhưng không phải là không tìm được ở họ nét riêng của mỗi người.

Nếu Hữu Nhân gần đây thiên về phong cách tự sự với những bài thơ dài mà trong đó, bức tranh hiện thực trữ tình hiện lên nhiều tầng nhiều lớp, khiến người đọc không chỉ cảm mà còn phải luận mới đón nhận trọn vẹn ý tưởng tác phẩm thì Lê Minh Hùng với lối diễn đạt chắt lọc từ ngữ đến mức tối đa trong những bài thơ ngắn, xen lẫn khẩu ngữ và phong vị Nam bộ, đây đó phảng phất màu sắc phồn thực dân gian, chất khơi gợi của tác phẩm đã đạt đến độ tinh nhạy nhất định, cần có những tâm hồn đồng điệu đích thực mới cảm thụ được cái hay của những bài thơ như thế. Nếu thơ Hữu Phước là thơ ngôn từ giản dị trong ý tưởng bác học thì thơ Ngọc Điệp là thơ chữ nghĩa trau chuốt trong những nội dung mộc mạc, gần gũi. Thế mạnh của Nguyễn Giang San, Lê Minh Chánh là thơ lục bát với những bài thơ gieo vần khá chuẩn. Còn Ngọc Bích, Hà Thị Thanh Nga thiên về thơ tự do với lối diễn đạt khoáng đạt, mềm mại…

 

Cuối cùng, xin nói một chút về bản lĩnh sáng tác của người làm thơ. Cả một nền thơ Đồng Tháp với thực lực và tiềm năng như đã nói ở trên, trong tương quan với các nền thơ khác mà chỉ có dăm ba tác giả có thơ xuất hiện ở cấp độ khu vực và quốc gia là điều không thể chấp nhận. Tại câu lạc bộ này, xin đề nghị các tác giả thơ hãy tự tin, mạnh dạn gửi tác phẩm đến tất cả các tờ báo, tạp chí chuyên ngành của khu vực và cả nước, kể cả các trang web. Sáng tác được đăng tải ở nhiều nơi, nhất là những nơi có uy tín, chắc chắn bản lĩnh nghề nghiệp của mỗi người sẽ được khẳng định và trui rèn tốt hơn. Cảm hứng sáng tạo và sự khích lệ cũng sẽ dồi dào hơn. Và qua đó, thơ chắc chắn mỗi ngày một hay hơn.

 

 
     
  Thai Sắc ( Hội Văn học Nghệ thuật Đồng Tháp)  
  Về đầu trang 

Ý kiến bạn đọc
 Gửi ý kiến 

Cùng tác giả
 


Các bản tin Khác

 Bài mới cập nhật



  • TRANG THƠ VNĐT (15/10/2018)


  • BÃO CÓ TAN KHÔNG? (03/10/2018)



  • Tam Đảo du kí (25/09/2018)



  • MÙA CHUỘT ĐỒNG (25/09/2018)










  •  Shop văn nghệ

     Nỗi nhớ thời gian (27/10/2014)  


     Người cận vệ- (12/08/2014)  


     Tuyển tập kịch ngắn (20/03/2014)  


     Hoa dồng (20/03/2014)  


     
     Tìm tác giả
     
     
         
     



     
     
       
       
         
    Hội thành viên
         
     
    Đăng ký nhận bản tin
      
     
     

     
    Múa |  Điện ảnh |  Văn nghệ thiếu nhi |  Văn nghệ trẻ |  Quê hương-Đất nước-Con người |  Văn nghệ nước ngoài |  Tác giả-Tác phẩm |  Bạn đọc |  Vui-Phê bình |  Shop văn nghệ |