Thứ Sáu, ngày 22 tháng 6 năm 2018        
     
 
   Tác giả
  Bản in |  Gửi email    Cập nhật ngày:  15/10/2010  
  Khơi lòng - Một tập thơ không giá, không lời  
 

Tác giả vẫn hướng đến cõi đời thực để làm thơ, với bao hình ảnh, sắc màu, hương vị, bụi bặm, nước mắt, mồ hôi, máu… diễn ra từng ngày khắp đất nước, quê hương, con người Việt Nam; mà lại rất trân trọng, nâng niu, gìn giữ và phát huy những giá trị truyền thống nhân ái, nhân văn của dân tộc tài hoa và cần cù, đơn sơ mà sáng tạo.

 (Trích)

 
 
 

 

Cô hàng sách nhoẻn miệng : Thưa bác, cuốn thơ ấy bìa không giá, ruột không lời ạ ! làm tôi nghệch mặt. Hóa ra, do cô vui tính mà đùa duyên với khách hàng thôi. Đùa bằng khẩu ngữ Nam bộ, nói lái, tên tập thơ Khơi lòng - Nguyễn Chơn Thuần - NXB Văn nghệ, 5.2010.

Có thực chăng một tập thơ không lời đã ra đời ? Chủ nhân của nó ai biết dạng bất tài hay thiên tài ? Nghiêm túc hay đùa ngông ? Một sự kiện hy hữu ! Thử thời vô thanh thắng hữu thanh (Tỳ bà hành - Bạch Cư Dị). Phan Huy Vịnh đã tòng theo văn cảnh mà chuyển Nôm : Tiếng tơ lặng ngắt bấy giờ càng hay. Viên Mai đời Thanh chắc là đồng cảm thức, nên bảo thi đáo vô đề thị Hóa công; thơ mà đến chỗ không biết đặt đề mục là gì thì chính là đã đến chỗ kì diệu của Tạo hóa. Những giai thoại Trạng, những công án Thiền luôn xiển dương những tình huống trực cảm, đốn ngộ, vô ngôn… Riêng tác giả Nguyễn Chơn Thuần thì tên tuổi đã khá quen với bạn đọc. Nội hàm từ ngữ tên anh, đã Chơn lại Thuần, toát lên khí vị lô hỏa thuần thanh, càng dẫn dụ lắm lắm.

Dù sao, chúng ta hãy tuần tự khám phá vậy.

Thay lời tựa, tác giả bộc bạch :

Tôi thương nàng Kiều chí hiếu

Tôi yêu Lục Vân Tiên tận trung

Tôi gặp những nàng Kiều

những Lục Vân Tiên

   trong nhà máy

      trong công trường mới

        và ở khắp nơi trong cuộc sống này.

Họ như những con cúi rơm

    gìn giữ lửa

      cho hôm nay

        và mai sau…

               (Khơi lòng)

Thế thì chúng ta khỏi già non phỏng đoán viễn vông. Tác giả vẫn hướng đến cõi đời thực để làm thơ, với bao hình ảnh, sắc màu, hương vị, bụi bặm, nước mắt, mồ hôi, máu… diễn ra từng ngày khắp đất nước, quê hương, con người Việt Nam; mà lại rất trân trọng, nâng niu, gìn giữ và phát huy những giá trị truyền thống nhân ái, nhân văn của dân tộc tài hoa và cần cù, đơn sơ mà sáng tạo.

Đã đề tài ấy thì phong phú đa dạng lắm, mà cũng dễ quy tóm vào các đề mục mối giềng. Ấy là tình yêu thiên nhiên quê hương, luôn gợi lên bất chợt, từ một can cớ vụn vặt, ví dụ gợi quyện từ một con khói :

Lan man sợi khói đốt đồng

Lửa rơm sưởi ấm mênh mông đất trời

Dòng sông rười rượi êm trôi

Thuyền ai chở lúa về nơi cuối chiều

 

Lan man sợi khói liêu xiêu

Đàn cò lúng liếng, mĩ miều thớt mây

Lão nông ngưng vạc lối cày

Mục đồng ngửa mặt hú dài gọi trâu

                        (Khói đốt đồng)

Tình yêu gia đình, yêu bậc mẫu từ, qua vạt áo nâu thương quen :

Hương đồng thấm đẫm sợi len

Đi qua lối cấy, áo hoen mùi bùn

Áo nâu gắn bó thủy chung

Nắng! Mưa! Đời mẹ áo chùng vá vai.

                  (Chiếc áo nâu của mẹ)

Và chúng ta cũng dõi xem thi sĩ yêu đôi lứa như thế nào ? Chao ôi, hóa ra chàng này yêu có suy luận nghiền ngẫm, có phát hiện cội nguồn nguyên lý triết học, dằng dặc từ cổ đại đến hiện sinh của vấn đề :

Nhìn ra

từ buổi ban sơ

Đôi hòn trống- mái

        ai ngờ

        thiêng liêng

               (Vô đề)

Dấu vết tình yêu ? Ấy là một vệt vương vất đâu đó khó phai :

Đôi bờ cỏ mọc lơ thơ

Dấu chân kỷ niệm chưa mờ khói sương

Đón nhau lội tắt qua mương

Miểng sành vạch một chữ thương đến giờ

                  (Miểng sành)

Như đa phần thi sĩ - nhà giáo, trang bút tác giả có khắc ghi rất nhiều khoảnh khắc cảm động từ môi trường sư phạm :

Cây phượng già cháy đỏ màu cổ tích

Cô giáo trường làng

đã đi xa…

                                                            (Cô giáo đi xa)

Và :

Giá thời gian là que kem chuối đóng băng

Cho ta gặp lại chính mình thời cắp sách

Đời sinh viên lắm mơ nhiều mộng

Ngồi trong giảng đường mà hồn bay bổng đến trăng sao

Nhớ bửa cơm tập thể ăn trộn bo bo

Bạn bệnh thương hàn phải lựa ra từng hạt cơm luộc cháo

Ơ trọ một nhà cùng chia chăn sẻ áo

Thân thiết như ruột máu mẹ sinh ra

                              (Giá như)

Một tâm hồn đầy ắp những phím tơ trong và mảnh, chạm vào đâu cũng thanh thót ngân nga, ắt nhiên vướng thật nhiều những hệ lụy đa đoan tình cảm. Nhưng cũng thật là tự hào, diễm phúc cho ai được anh liệt vào hàng người yêu hoặc hàng bạn thơ; bởi sự trong trẻo tinh tế của anh lan tỏa một cách đằm thắm đến đối tượng, bởi sự sẻ chia đồng cảm cùng nhau là tột độ :

Chuyền tay ly rượu tràn nay

Gọi thầm thi sĩ- đắng cay- chẳng sờn

(…)

Xiêu xiêu bóng đổ bên rào

Tiếng thời gian gõ thốn vào tâm tư

                                                   (Nhớ bạn)

Lang thang đắm đuối vào một thi phẩm thì cũng dễ hụt hẩng buông rơi ngoại cảnh. Kìa, cô hàng bán sách lim dim ngủ (Tú Xương) kia ơi ! Đúng là tập thơ này không thấy ghi giá thật ! Cô sẽ mua bán mần răng ? Còn từ việc cô nói lái rằng thơ không lời, cô đã giúp tôi nối điêu, phái sinh một kiến giải khác nữa, xin khều cô dậy mà hầu chuyện tiếp. Không lời còn có nghĩa là không lời lãi gì sất ! Người thi sĩ tôi buộc lòng tôi với mọi người; để tình trang trải khắp muôn nơi (Từ ấy - Tố Hữu) vì một nghiệp thơ cao đẹp. Còn làm thơ đem bán cho thiên hạ; thiên hạ đem thơ đọ với tiền (Nguyễn Bính) thì tủi lắm! Chả là đã bao nhiêu thi tập xuất hiện giữa đời thường oai vệ, đường bệ qua con đường hiến, biếu, tặng, cho… phóng khoáng, thanh tao quý phái, sang trọng.. vô chừng ! Phần đem bán thì già, phần đem cho thì trẻ; thành hồn anh giữa muôn vạn đời thường (Bán thơ - Vũ Huy Hồ). Cô hãy vui tươi hoài để quảng bá cho thơ, cô nhé !

 

                                                      Vào hạ Canh Dần, 2010

 
     
  Đỗ Ký ( Hội Văn học Nghệ thuật Đồng Tháp)  
  Về đầu trang 

Ý kiến bạn đọc
 Gửi ý kiến 

Cùng tác giả
 
  • Ngõ hoa lau (06/04/2011)
  • Mẹ (25/12/2010)
  • Xoài Cát chu (21/12/2010)
  • Kể chuyện quê (16/10/2010)
  • 1 


    Các bản tin Khác

     Bài mới cập nhật





















  •  Shop văn nghệ

     Nỗi nhớ thời gian (27/10/2014)  


     Người cận vệ- (12/08/2014)  


     Tuyển tập kịch ngắn (20/03/2014)  


     Hoa dồng (20/03/2014)  


     
     Tìm tác giả
     
     
         
     



     
     
       
       
         
    Hội thành viên
         
     
    Đăng ký nhận bản tin
      
     
     

     
    Múa |  Điện ảnh |  Văn nghệ thiếu nhi |  Văn nghệ trẻ |  Quê hương-Đất nước-Con người |  Văn nghệ nước ngoài |  Tác giả-Tác phẩm |  Bạn đọc |  Vui-Phê bình |  Shop văn nghệ |